Τη ΙΣΤ΄ (16η) Μαϊου, ο Άγιος Νεομάρτυς ΝΙΚΟΛΑΟΣ ο εκ Μετσόβου, εν Τρικκάλοις μαρτυρήσας εν έτει αχιζ΄ (1617), πυρί τελειούται.

Νικόλαος ο Άγιος Νεομάρτυς, ο του Χριστού Αθλητής, πατρίδα είχε το Μέτσοβον, το κατά την Ήπειρον της Ελλάδος ευρισκόμενον. Γεννηθείς δε από γονείς ευσεβείς, νέος ων ακόμη ανεχώρησεν εις τα Τρίκκαλα της Θεσσαλίας και εκεί συνεφώνησε με ένα αρτοπώλην να εργάζεται εις αυτόν με μισθόν. Μετά δε χρόνον πολύν μερικοί Αγαρηνοί, άλλοτε με απάτας και υποσχέσεις και άλλοτε με απειλάς και συκοφαντίας, ηνάγκασαν, φεύ! τον Νικόλαον να αρνηθή τον Χριστόν. Εις εαυτόν δε ελθών, έφυγε και μετέβη εις την πατρίδα του, όπου διήγε πάλιν ζωήν χριστιανικήν.

Τη ΙΣΤ΄ (16η) Μαϊου, μνήμη των Αγίων Μαρτύρων ΑΥΔΑ και ΑΥΔΙΗΣΟΥ Επισκόπων, ως και των συν αυτοίς Τριάκοντα Οκτώ, ήτοι Δεκαέξ Πρεσβυτέρων, Εννέα Διακόνων, Εξ Μοναχών και Επτά Παρθένων.

Αυδιησούς ο Άγιος Ιερομάρτυς ήτο Επίσκοπος πόλεως τινός της Περσίας, Βηθχασχάρ ονομαζομένης· διαβληθείς δε υπό του ιδίου του ανεψιού του προς τον βασιλέα των Περσών, ότι δεν πείθεται εις το των Περσών δόγμα, αλλά σέβεται τον Χριστόν, ωδηγήθη προ του βασιλέως μεθ’ ετέρων τριάκοντα οκτώ, ήτοι δεκαέξ Ιερέων, εννέα Διακόνων, εξ Μοναχών και επτά γυναικών Μοναχών. Όθεν ομολογήσας παρρησία τον Χριστόν Θεόν αληθινόν, απεστάλη μετά των τριάκοντα οκτώ τούτων Αγίων Μαρτύρων προς Αρσήθ τον αδελφόν του βασιλέως, ο οποίος, ότε είδεν ότι οι Άγιοι επέμενον εις την πίστιν του Χριστού και δεν επείθοντο εις τους λόγους του, προσέταξε να δέσωσιν αυτούς δια σχοινίων και να περισφίγξωσιν αυτούς δυνατά.

Τη ΙΣΤ΄ (16η) Μαϊου, μνήμη του Οσίου Πατρός ημών ΘΕΟΔΩΡΟΥ του Ηγιασμένου.

Θεόδωρος ο Όσιος Πατήρ ημών ήκμασεν επί της βασιλείας Ιουλιανού του Παραβάτου τξα΄ - τξγ΄ (361 – 363). Μελετήσας δε τον νόμον του Θεού και καθαρισθείς πλήρως δια της απαθείας, εγένετο σκεύος εύχρηστον του Παναγίου Πνεύματος, διο και της μεγίστης κλήσεως ηξιώθη, επονομασθείς Ηγιασμένος. Μαθητής δε χρηματίσας του Μεγάλου Πατρός Παχωμίου και ομότροπος εκείνου καταστάς, των αρετών του μιμητής και ζηλωτής ανεδείχθη. Όθεν, ίνα είπωμεν το του Αββακούμ, αφού κατεπτόησε τα σκηνώματα των νοητών Αιθιόπων, ήτοι των ζοφερών δαιμόνων και αφού κατέκοψεν, ως εν εκστάσει, τας κεφαλάς αυτών, απήλθε προς Κύριον εν έτει τξη΄ (368), ίνα, δι’ όσους κατέβαλε κόπους και δι’ όσους έχυσεν ιδρώτας υπέρ της αρετής, απολαύση τον στέφανον της κατά Θεόν αυτού ασκήσεως.

Τη ΙΕ΄ (15η) Μαϊου, μνήμη του Οσίου Πατρός ημών ΑΝΔΡΕΟΥ του Ερημίτου και Θαυματουργού.

Ανδρέας, ο Όσιος Πατήρ ημών, ο Ερημίτης και Θαυματουργός, ήκμασε κατά τους χρόνους του ευσεβούς δεσπότου της Ηπείρου Μιχαήλ Β΄ του Κομνηνού (1237 – 1271) καταγόμενος εκ χωρίου καλουμένου Μονοδένδριον. Ούτος τον ασκητικόν βίον θερμώς ζηλώσας, εγένετο μιμητής των παλαιών αγίων ανδρών, διότι, εγκαταλείψας τας ηδονάς των χρημάτων, της περιουσίας και της συζύγου, κατώκησεν εις την έρημον. Εκεί δε, μοναδικόν βίον διάγων, πολλάς θλίψεις και στενοχωρίας, ψύχος και καύσωνας εν πείνη και δίψη και γυμνότητι υπέμεινε δια την του Κυρίου φωνήν, την λέγουσαν· «Ει τις θέλει οπίσω μου ελθείν, απαρνησάσθω εαυτόν και αράτω τον σταυρόν αυτού και ακολουθείτω μοι» (Ματθ. ιστ: 24). Όθεν καλώς ο μακάριος τα πάντα διατάξας, ως άσαρκος τον βίον διήρχετο.

Τη ΙΕ΄ (15η) Μαϊου, μνήμη του Οσίου Πατρός ημών ΒΑΡΒΑΡΟΥ του Μυροβλύτου.

Βάρβαρος ο Όσιος Πατήρ ημών κατήγετο από τα μέρη της Πενταπόλεως, καθώς τούτο μαρτυρείται εις χειρόγραφον ιστορίαν παλαιού τινός ανδρός Ιερομονάχου κυρίου Ματθαίου, εκ της σεβασμίας Μονής του Αγίου και ενδόξου Μεγαλομάρτυρος Γεωργίου του Τροπαιοφόρου, της καλουμένης Πόρτας. Πλην της πληροφορίας ταύτης ουδεμίαν άλλην πληροφορίαν έχομεν περί της καταγωγής του Οσίου. Διότι ο Όσιος ούτος αιχμαλωτισθείς κατά τινα μάχην από τους Μπαρμπαρέσσους έμεινεν υπόδουλος εις αυτούς επί είκοσι τέσσαρας ολοκλήρους χρόνους, μετά δε ταύτα ελευθερωθείς, Χάριτι Χριστού, απ’ αυτών έζησε ζωήν άκρως ασκητικήν και αναχωρητικήν έως τέλους του βίου του, εις περιοχήν κειμένην πλησίον της Βονίτσης, καθώς θέλετε ακούσει προχωρούντος του λόγου.

Τη ΙΕ΄ (15η) Μαϊου, μνήμη του Οσίου Πατρός ημών ΑΧΙΛΛΙΟΥ Επισκόπου Λαρίσης.

Αχίλλιος ο Όσιος Πατήρ ημών, ο θείος και θαυμάσιος, εγεννήθη κατά το δεύτερον ήμισυ του Γ΄ αιώνος εις την περίφημον Καππαδοκίαν, εις την οποίαν εγεννήθησαν και οι δύο εκείνοι περιφανείς στύλοι της Εκκλησίας, Βασίλειος ο Μέγας και Γρηγόριος ο Θεολόγος. Ήσαν δε οι γονείς αυτού ευγενείς, έντιμοι και περίφημοι, πλούτον έχοντες αρκετόν, το δε περισσότερον και εντιμότερον, ότι ήσαν ευσεβείς Χριστιανοί, αγαθοί και ευπρόσιτοι και πολύ ελεήμονες. Όθεν πλείστας αγαθοεργίας καθημερινώς επιτελούντες και λίαν καλώς και κατά Χριστόν βιώσαντες, εις δε τον υιόν αυτών Αχίλλιον καλόν παράδειγμα εν έργω τε και λόγω γενόμενοι, εκοιμήθησαν εν Κυρίω.

Τη ΙΕ΄ (15η) Μαϊου, μνήμη του Οσίου Πατρός ημών ΠΑΧΩΜΙΟΥ.

Παχώμιος ο Όσιος Πατήρ ημών εγεννήθη περί το έτος 290 εις την Θηβαϊδα της Αιγύπτου από γονείς ειδωλολάτρας, ως εκ των αχρήστων γεννάται το εύχρηστον, εκ των ακανθών το ρόδον και εκ των κακόσμων το ευωδέστατον. Υπετάσσετο λοιπόν ως παιδίον εις τους γονείς του και προσεκύνει εν αγνοία τα είδωλα. Ούτοι μετέβησαν ποτέ εις το ειδωλείον, ίνα προσφέρουν την μιαράν θυσίαν εις τους δαίμονας, έχοντες μετά των συνοδών των και τον Παχώμιον. Ως δε επλησίασεν εις το ανίερον ιερόν, εφώναξεν ο υπηρέτης των δαιμόνων, ως δαιμονιζόμενος, ειπών· «Διώξατε εκ του ναού τον εχθρόν των θεών».